Kelebek Hastalığı Nedir? Belirtileri ve Tedavisi Nasıldır?
Kelebek hastalığı genetik yapı ve çevresel faktörlerin bir araya gelerek oluşturduğu otoimmün hastalıklardan birisidir. Bu hastalık bağışıklık sisteminin bozulmasıyla vücudun kendi dokularına geliştirdiği reaksiyon sonucunda ortaya çıkar. Kronik bir hastalık olan kelebek hastalığı kişiden kişiye farklı belirtilerle ortaya çıkar. Hastalık sürecine dair en merak edilen detaylar aşağıda verilmiştir.
Kelebek Hastalığı Nedir?
Cildi, eklemleri, böbrekleri, mide ve bağırsakları, akciğerleri, sinir sistemini, kan damarı duvarlarını ve diğer doku, organları etkileyebilen önemli bir hastalıktır. Yukarıda da belirtildiği üzere bağışıklık sisteminin kendi hücrelerini yabancı gibi algılayarak saldırmasıyla ortaya çıkan bir hastalıktır. Cildi oldukça olumsuz etkileyen bu hastalığın en yaygın belirtisi avuç içlerinde ve ayak tabanlarındaki kabarcıklardır.
Doğuştan olabileceği gibi sonradan da ortaya çıkabilir. Cilt katmanlarındaki kabarcıkların oluşumuna göre çeşitleri olan bir hastalıktır. Ancak toplumda en yaygın olarak görüleni Epidermolizis Bülloza Simplex’ tir. Bu hastalık çeşidinde genelde yaralar izi kalmadan iyileşir. Hastalığın en hafif çeşididir denilebilir.
Kelebek Hastalığı Neden Olur?
Aslına kelebek hastalığı için kesin bir neden söylemek mümkün değildir. Genetik yatkınlık ve çevresel faktörler bir araya geldiği için birden fazla hastalık nedeni söylemek mümkündür.
- Yoğun stres ve uyku düzensizliği: Pek çok hastalığa sebep olan stres ve uykusuzluk bağışıklık sistemini olumsuz yönde etkilediği için bu olumsuz durumlara sebep olmaktadır.
- Bazı ilaçlar: Uzun süreli kullanılan bazı ilaçlar kelebek hastalığına sebep olabilir. Bu ilaçlar bazı tansiyon ilaçlar, nöbet önleyici ilaçlar ve antibiyotiklerdir. Böyle rahatsızlıklara yol açtığında genelde ilaç alımına son verilir. Semptomlar azalır.
- Sigara
- Genetik yatkınlık: Ailenin geçmişinde kelebek hastalığı ya da herhangi bir otoimmün hastalığı varsa bireylerde de bu hastalığın ortaya çıkması yüksektir. Ancak tek başına genetik faktörler bu hastalığa neden olmaz.
- Çevresel faktörler: Özellikle viral enfeksiyonlar kelebek hastalığının tetiklenmesine neden olabilir. Ayrıca güneş ışığına fazla maruz kalanlar, toksinlere maruz kalanlarda da bu hastalık başlayabilir.
- Hormonel değişiklik: Kadınlarda bu hastalığın daha sık görülmesi hastalık üzerinde hormonların etkisinin olduğu düşüncesini güçlendirmiştir. Kelebek hastalığı östrojen hormonunu etkilediği için genelde doğurganlık çağındaki kadınlarda ortaya çıkmaktadır. Hamilelik, adet döngüsü, menopoz gibi hormonların yoğun değiştiği dönemlerde kelebek hastalığı semptomları daha sık gözlemlenmiştir.
- Bağışıklık Sistemi Anormallikleri: Yukarıda da bahsedildiği üzere bağışıklık sistemi düzensizlikleri bu hastalıkta oldukça önemlidir. Normalde vücudu enfeksiyonlara karşı bağışıklık sistemi korur. Ancak bu hastalıkta bağışıklık sistemi vücuttaki sağlıklı dokulara ve organlara saldırır. Bu durumda organlarda çeşitli hasarlara yol açabilir.
Kelebek Hastalığı Belirtileri Nelerdir?
Oldukça geniş bir belirti yelpazesine sahip bu hastalık da belirtiler farklı dönemlerde hafifleyebilir ya da artabilir. Süreçte kendinizi iyi takip ederek belirtilerinizi kontrol etmelisiniz. İşte takip etmeniz gereken o belirtiler:
- Yorgunluk, halsizlik
- Eklem ağrısı, şişlik
- Açıklanamayan ateş
- Kas ağrıları
- Ciltte döküntüler
- Ağız, burun içinde yaralar
- Saç dökülmesi
- Nefes alıp verme sırasında oluşan göğüs ağrısı
- Baş ağrısı
- Kan pıhtıları
- Lenf bezlerinde şişkinlik
Kelebek Hastalığı Teşhisi Nasıl Konur?
Yukarıda bahsedilen bir veya birden fazla belirti görüldüğü takdirde mutlaka doktora başvurulması gerekir. Çünkü erken teşhis edilmesi sürecin ilerlemesini önlerken gerekli tedavilerin de erken uygulanmasını sağlar. Ancak bu hastalığın teşhisi nasıl olur? Hangi tetkiklerden sonra teşhis konur? İşte tüm detayları!
| Klinik değerlendirmesi | İlk adım hastanın detaylı şekilde geçmişinin alınmasıdır. Ne zamandır bu semptomların yaşandığı, ne sıklıkla görüldüğü ve şiddetinin nasıl olduğu gibi pek çok soru sorar. |
| Fiziksel muayene | Vücutta yer alan cilt döküntülerine, eklem iltihaplanmalarına ve varsa diğer belirtileri inceler. Ancak kesin teşhisi bu inceleme ile yapamaz. |
| Antinükleer antikor testi | Bu test pozitif çıkarsa vücutta bir otoimmün bir hastalık var demektir. Çünkü bu test bağışıklık sisteminin hücre çekirdeğine karşı antikor üretip üretmediğini göstermek için uygulanır. |
|
Tam kan sayımı |
Bağışıklık sisteminin sağlıklı olup olmadığını kontrol etmek ve hastalığın diğer organlara zarar verip vermediğini göstermek için yapılır. Bunun için genelde böbrek ve karaciğer fonksiyon testleri ve idrar tahlili yapılır. |
| Doku | Bu her hastaya uygulanan bir teşhis yöntemi değildir. Burada iltihaplanmanın derecesine bakmak için bu yöntem kullanılır. |
